Çok Dilli Web Sitesi ve Hreflang Rehberi
Kısaca
Çok dilli bir web sitesinde her dil sürümü kendi URL'sinde durmalı ve sayfalar birbirini hreflang etiketiyle göstermelidir. Doğru kurulum dört kurala dayanır: (1) her dil ayrı ve taranabilir bir adreste yayınlanır (ör. Türkçe kökte, İngilizce /en/ altında), (2) her sayfa hem kendisini hem de tüm dil karşılıklarını karşılıklı olarak listeler, (3) dili eşleşmeyen ziyaretçiler için x-default tanımlanır, (4) canonical etiketi başka bir dile değil sayfanın kendisine işaret eder. Muğla'daki turizm işletmeleri için çeviri tek başına yetmez; yabancı misafirin nasıl aradığına göre yerelleştirme gerekir.
Neden her dil için ayrı URL gerekir?
Birçok sitede dil, sağ üstteki bir düğmeyle aynı adres üzerinde JavaScript veya çerez kullanılarak değiştirilir. Ziyaretçi için çalışır gibi görünse de arama motoru için tek bir sayfa vardır: Google çoğunlukla varsayılan dildeki sürümü görür, İngilizce metin dizine hiç girmeyebilir.
Google'ın önerisi açıktır: her dil sürümü, içeriği o dilde olan ayrı bir URL'de yayınlanmalıdır. Böylece İngilizce arayan bir kullanıcıya İngilizce sayfa, Türkçe arayana Türkçe sayfa gösterilebilir.
URL yapısı: alan adı, alt alan adı mı, klasör mü?
Çok dilli bir site için dört temel seçenek vardır. Küçük ve orta ölçekli işletmeler için en pratik ve yönetimi en kolay seçenek genellikle alt klasör yapısıdır; tüm diller aynı alan adının otoritesinden yararlanır.
| Yapı | Örnek | Artısı | Eksisi |
|---|---|---|---|
| Alt klasör | ornekotel.com/en/ | Tek alan adı, kolay yönetim, otorite paylaşılır | Ülke sinyali alan adında yoktur |
| Alt alan adı | en.ornekotel.com | Ayrı sunucu veya altyapı mümkün | Ayrı site gibi yönetilir, bakım yükü artar |
| Ülke alan adı | ornekotel.co.uk | Güçlü ülke sinyali | Her alan adı ayrı yatırım ve ayrı otorite ister |
| Parametre | ornekotel.com/?lang=en | Kurulumu kolay görünür | Önerilmez; dil sürümlerini ayırt etmek zorlaşır |
Dil ile ülke aynı şey değildir. Bodrum'daki bir villanın İngilizce sayfası hem İngiltere'deki hem de İngilizceyi ortak dil olarak kullanan pek çok ülkedeki misafire konuşur. Bu yüzden turizm sitelerinde çoğu zaman ülkeye göre değil dile göre ayrım yapmak (/en/) yeterlidir.
Hreflang nedir, nasıl yazılır?
Hreflang, bir sayfanın diğer dil ve bölge karşılıklarını arama motoruna bildiren etikettir. Sıralama faktörü değildir; doğru kullanıcıya doğru dil sürümünün gösterilmesini sağlar ve dil sürümlerinin birbirinin kopyası gibi algılanmasını önler.
Her dil sürümünün <head> bölümünde, kendisi dahil tüm karşılıklar listelenir. Türkçe ve İngilizce sürümü olan bir oda sayfası için:
<link rel="alternate" hreflang="tr-TR" href="https://ornekotel.com/odalar" /><link rel="alternate" hreflang="en" href="https://ornekotel.com/en/rooms" /><link rel="alternate" hreflang="x-default" href="https://ornekotel.com/odalar" />
Bu üç satır hem Türkçe hem İngilizce sayfada aynen yer alır. Dil kodu ISO 639-1 (tr, en), isteğe bağlı bölge kodu ISO 3166-1 Alpha-2 biçimindedir (TR, GB). Yalnızca bölge kodu kullanılamaz; sık görülen bir hata olan en-UK geçersizdir, doğrusu en-GB'dir.
Hreflang üç yoldan biriyle bildirilebilir: sayfa başlığındaki link etiketleri, HTTP başlıkları (PDF gibi HTML olmayan dosyalar için) veya XML site haritası. Sayfa sayısı yüksek sitelerde site haritası yöntemi bakımı kolaylaştırır. Yöntemleri karıştırmak yerine birini seçip tutarlı uygulamak hata riskini azaltır.
Siteye ileride başka bir dil eklenirse kural değişmez: yeni dilin URL'si tüm sayfalardaki listeye eklenir ve yeni sayfa da tüm karşılıkları listeler.
x-default: dili eşleşmeyen ziyaretçi için
x-default, kullanıcının dili sitenizdeki dillerden hiçbirine uymadığında gösterilecek sayfayı belirtir. Örneğin Türkçe ve İngilizce sürümleri olan bir sitede Hollandaca arama yapan bir kullanıcı için hangi sayfanın açılacağını x-default söyler.
Uluslararası misafir ağırlıklı bir otel için x-default çoğu zaman İngilizce sürüm olur; çünkü yabancı ziyaretçinin Türkçeden çok İngilizceyi anlama olasılığı yüksektir. Yurt içi müşterisi ağırlıklı bir işletmede Türkçe sürüm de x-default olabilir. Önemli olan, x-default'un var olan, 200 kodu dönen ve dizine eklenebilir bir sayfa olmasıdır.
En sık yapılan 7 hreflang hatası
- Karşılıklılık eksik: Türkçe sayfa İngilizceyi gösteriyor ama İngilizce sayfa Türkçeyi göstermiyor. Karşılıksız etiketler yok sayılabilir.
- Kendini listelememe: Her sayfa, kendi URL'sini de hreflang listesine eklemelidir.
- Yönlendiren, 404 veren veya noindex sayfalara hreflang vermek. Hedef URL'ler doğrudan 200 dönmeli ve dizine eklenebilir olmalıdır.
- Canonical'ı başka dile işaret ettirmek: İngilizce sayfanın canonical'ı Türkçe sayfayı gösterirse İngilizce sürüm dizinden düşebilir. Her dil kendi canonical'ına sahip olmalıdır.
- Yalnızca ana sayfayı eşlemek: Hreflang sayfa bazındadır; oda, tur, hizmet ve blog sayfaları da tek tek eşlenmelidir.
- Yanlış dil veya bölge kodları (
en-UK,eng,tr-TURgibi geçersiz biçimler). - Çevrilmemiş içerik: Adres /en/ ama metnin yarısı Türkçe. Hreflang, içeriğin gerçekten o dilde olduğunu varsayar.
Çeviri mi, yerelleştirme mi?
Çeviri, metni bir dilden diğerine aktarır. Yerelleştirme ise sayfayı o dili konuşan kişinin beklentisine göre yeniden kurar: arama terimleri, para birimi, tarih biçimi, ölçü birimleri, iletişim kanalı, güven unsurları ve hatta hangi bilginin önce verileceği değişir.
Muğla'ya gelen yabancı misafir için İngilizce sayfada pratik farklar:
| Konu | Türkçe sayfada | İngilizce sayfada |
|---|---|---|
| Arama terimi | “özel havuzlu villa”, “butik otel” | “villa with private pool”, “adults only hotel”, “airport transfer” gibi misafirin kendi kullandığı ifadeler |
| Öne çıkan bilgi | Fiyat, konum, yemek | Havalimanına uzaklık, transfer, iptal ve ödeme koşulları, odada neyin dahil olduğu |
| Tarih ve para birimi | GG.AA.YYYY, TL | Hedef pazara uygun tarih biçimi; mümkünse para birimi seçimi |
| İletişim | Telefon, WhatsApp | WhatsApp ve e-posta; telefonun uluslararası biçimde (+90) yazılması |
| Güven unsurları | Yerel bilinirlik | Açık iletişim ve adres bilgisi, gizlilik sayfası, net rezervasyon koşulları |
Makine çevirisi bir başlangıç taslağı olabilir; ancak yayına almadan önce İngilizceye hâkim biri tarafından kontrol edilmelidir. Yanlış çevrilmiş bir oda adı veya iptal koşulu, sıralamadan önce güveni kaybettirir. Siteye başka bir dil eklemek isteyen işletmeler için de kural aynıdır: içerik o dili ana dili gibi bilen biri tarafından hazırlanmalı ve düzenli güncellenebilmelidir; güncellenemeyecek bir dil sürümü hiç olmamasından daha çok zarar verir.
Yapay zekâ aramalarında çok dilli içerik
ChatGPT, Gemini, Perplexity ve Google'ın yapay zekâ özetleri, yabancı bir kullanıcının sorusuna cevap verirken çoğunlukla o kullanıcının dilindeki kaynakları alıntılar. İngilizce “Fethiye'de sessiz bir otel önerir misin?” diye soran birine Türkçe sayfanız nadiren kaynak olur.
Bu nedenle İngilizce sayfalarda da kısa ve alıntılanabilir cevaplar (konum, ulaşım, kimlere uygun olduğu), net SSS bölümleri ve yapılandırılmış veri (ör. Hotel, LocalBusiness, FAQPage şeması) kullanmak önemlidir. Yapılandırılmış verideki ad, adres ve telefon bilgisi her dil sürümünde aynı kalmalı; yalnızca açıklama metinleri çevrilmelidir.
Muğla'daki bir turizm işletmesi için örnek yapı
Fethiye'de 20 odalı bir otel veya Bodrum'da kiralık villa işleten bir firma için mantıklı bir başlangıç şöyle olabilir:
- Türkçe kök dizinde, İngilizce /en/ altında yayınlanır; x-default olarak misafir profiline göre İngilizce veya Türkçe sürüm seçilir.
- İlk çevrilecek sayfalar: ana sayfa, odalar veya villalar, konum ve ulaşım, iletişim, sık sorulan sorular. Blog ve kampanya sayfaları sonra gelir.
- URL'ler her dilde o dilin kelimeleriyle yazılır (/odalar ve /en/rooms).
- Fiyat ve müsaitlik gösteriliyorsa para birimi seçilebilir olmalıdır.
- WhatsApp, e-posta ve telefon her dil sürümünde aynı yerde ve aynı biçimde durur.
- Google İşletme Profili'ndeki işletme adı, adres ve telefon her iki dil sürümünde de aynıdır.
Muğla'daki işletmelere özgü site tiplerini ve dikkat edilmesi gerekenleri Muğla web tasarım sayfamızda, otel ve villa işletmeleri için yapılacakları otel ve turizm sektörü sayfamızda topladık.
Bu sitede nasıl uyguladık?
morscreativeagency.com'da Türkçe sayfalar kök dizinde, İngilizce sayfalar /en/ altında yayınlanır. İngilizce karşılığı olan her sayfa tr-TR, en ve x-default etiketlerini birlikte bildirir; x-default Türkçe sürümü gösterir. Karşılığı olmayan sayfalar ise hreflang bildirmez, çünkü var olmayan bir sayfayı göstermek hatadır.
Site Next.js ile geliştirildiği için hreflang ve canonical etiketleri her sayfanın meta verisinden tek bir yardımcı fonksiyonla üretilir. Bu, sayfa eklendikçe karşılıklılık hatası yapılmasını önler. Aynı mantık bir otel sitesinde de uygulanabilir: etiketleri elle yazmak yerine içerik yönetimindeki dil eşleşmesinden otomatik üretmek. Bu tür altyapıyı kurumsal web tasarım hizmetimizde kuruyoruz.
Kurulumdan sonra nasıl kontrol edilir?
- Her iki dil sürümünden rastgele sayfaların kaynak kodunu açıp hreflang listesinin eksiksiz ve karşılıklı olduğunu kontrol edin.
- Bir tarama aracıyla (ör. Screaming Frog) tüm siteyi tarayıp karşılıksız, 404 veya yönlendiren hreflang hedeflerini listeleyin.
- Google Search Console'da URL Denetimi ile her dilden birkaç sayfanın dizinde olduğunu ve Google'ın seçtiği canonical'ın sayfanın kendisi olduğunu doğrulayın.
- Search Console performans raporunu ülkeye ve sayfaya göre filtreleyin; yurt dışından gelen gösterimlerin /en/ sayfalarına gidip gitmediğine bakın.
- Yeni sayfa eklediğinizde iki dilin aynı anda yayına alındığından veya karşılığı olmayan sayfanın listeden çıkarıldığından emin olun.
Çok dilli bir sitenin arama görünürlüğü yalnızca teknik etiketlerle değil, her dildeki içeriğin kalitesiyle de ilgilidir. Organik ve yapay zekâ aramalarında görünürlük için yaptıklarımızı Muğla SEO ve e-ticaret SEO ve GEO sayfalarında anlatıyoruz.
Sık sorulan sorular
Hreflang sıralamayı yükseltir mi?
Doğrudan bir sıralama faktörü değildir. Hreflang, doğru dildeki sayfanın doğru kullanıcıya gösterilmesini sağlar ve dil sürümlerinin birbirinin kopyası gibi değerlendirilmesini önler. Bu da dolaylı olarak tıklama ve dönüşümü iyileştirir.
x-default zorunlu mu?
Zorunlu değildir ama önerilir. Kullanıcının dili sitedeki dillerden hiçbirine uymadığında hangi sayfanın gösterileceğini belirler. Uluslararası misafir ağırlıklı sitelerde genellikle İngilizce sürüm seçilir.
Google Translate eklentisiyle çok dilli site olur mu?
Olmaz. Tarayıcıda anlık çeviri yapan eklentiler ayrı URL üretmez; çevrilen metin dizine girmez ve kalite kontrolü yapılamaz. Her dil için ayrı URL'de yayınlanmış, kontrol edilmiş içerik gerekir.
Her sayfayı İngilizceye çevirmek gerekir mi?
Hayır. Önce misafirin karar verirken baktığı sayfaları (ana sayfa, odalar, konum, iletişim, SSS) çevirin. Karşılığı olmayan sayfalarda hreflang bildirmeyin; var olmayan sayfaya hreflang vermek hatadır.
Siteye İngilizceden başka dil eklemeli miyim?
Rezervasyon ve iletişim verinize, Google Analytics'teki ülke ve dil dağılımına ve Search Console'daki ülke bazlı gösterimlere bakın. Anlamlı bir misafir grubu varsa ve o dildeki içeriği ana dili gibi bilen biriyle kaliteli ve güncel tutabilecekseniz ekleyin; aksi hâlde iyi bir İngilizce sürüm daha faydalıdır.